Witam Państwa,

 

Celem ćwiczeń z języka angielskiego w dniu 27.04.2020 jest ‘Medication routes and forms’- „Droga i forma podawania leków”. Zagadnienie to jest związane z pięcioma prawami administracji lekami. W języku angielskim określa się to mianem ‘Five rights’.

 

  • right patient- właściwy pacjent
  • right time- właściwy czas
  • right medication- właściwy lek
  • right dose- właściwa dawka
  • right route- właściwa droga

 

Proszę zastanowić się jaka droga i forma podawania leków jest Państwu znana?

 

Następnie proszę zapoznać się z branżowym słownictwem związanym z tym tematem ćwiczeń:

 

  • capsules- kapsułka z lekarstwem
  • drops-krople (lekarstwo)
  • inhaler-inhalator
  • injection- zastrzyk
  • IV drip- kroplówka dożylna; skrót IV pochodzi od słowa intravenous- dożylna
  • ointment-maść
  • spray- aerozol
  • suppository- czopek (lek)
  • rectum-odbytnica
  • syrup- syrop
  • tablets-tabletki
  • tongue- język (jako część ciała)
  • vein- żyła

 

I.                   Dopasuj formy podawania leków:

 

  1. (into the) ear-……………………………………………
  2. (into the) eye-…………………………………………...
  3. (by) mouth-……………………………………………..
  4. (into the) muscle-……………………………………….
  5. (into the) nose-………………………………………….
  6. (into the) rectum-………………………………………
  7. (on the) skin-…………………………………………..
  8. (under the) skin-……………………………………….
  9. (under the ) tongue-…………………………………….
  10. (into a) vein-…………………………………………….

 


27.04.2020 Podstawy pielęgniarstwa

1. Ćwiczenia bierne i czynne, gimnastyka oddechowa - ćwiczenia oddechowe, zasady prowadzenia ćwiczeń oddech.

Algorytm ćwiczeń oddechowych np. torem brzusznym 

2. Drenaż ułożeniowy - algorytm, przygotowanie pacjenta, otoczenia, zasady, pozycje ułożeniowe.

 

I.                   ĆWICZENIA IZOMETRYCZNE

to zestaw ćwiczeń polegających na napinaniu i rozluźnianiu mięśni ciała. Podczas ich wykonywania najważniejsza jest technika ćwiczenia, natomiast tempo i liczba powtórzeń nie odgrywają już tak istotnej roli. Ćwiczenia izometryczne można robić w zasadzie wszędzie, nie wymagają one specjalnego sprzętu i nie zabierają wiele czasu.

1. Ćwiczenia bierne – polegają na zginaniu, prostowaniu, przywodzeniu, odwodzeniu, rotacji kończyn w stawach przy zachowaniu jej fizjologicznych ruchów.

 

Cel wykonywania ćwiczeń biernych:

- utrzymanie pełnego zakresu ruchu w stawach

- zapobieganie powstawaniu przykurczów

- zapobieganie zaburzeniom odżywiania chrząstek stawowych

- utrzymanie właściwej długości i elastyczności mięśni

- poprawa ukrwienia, metabolizmu tkanek

- pobudzanie obwodowego układu nerwowego

- poprawienie samopoczucia pacjenta

- wspomaganie usamodzielniania się pacjenta

- zmniejszenie spastyczności mięśni

- zapobieganie odleżynom.

 

Wskazania:

- zmiany w przebiegu chorób układu mięśniowego i nerwowego

- uszkodzenia kostno – stawowe w pierwszym okresie i nieutrwalone ograniczenia ruchu w stawach.

 

Przeciwwskazania:

- utrwalone ograniczenia ruchów w stawach

- niestabilne złamania

- zmiany zapalne w stawach

- rany

- procesy zakrzepowe

- stany bezpośrednio po urazach kręgosłupa

- ból podczas wykonywania ćwiczeń

- wysoka temperatura ciała,

 

2. Ćwiczenia czynne – program ćwiczeń wykonuje pielęgniarka rozłożony w czasie. W zależności od stopnia sprawności ćwiczonych mięśni stosuje się ćwiczenia czynne:

- w obciążeniu

- wolne

- z oporem,

Cel wykonywania ćwiczeń czynnych

- zwiększenie siły i masy osłabionych mięśni

- podniesienie ogólnej sprawności pacjenta

Wskazania:

- usprawnianie pacjentów na oddziałach traumatycznych, ortopedycznych, geriatrycznych, neurologicznych, internistycznych, rehabilitacyjnych, w sanatoriach, uzdrowiskach

Przeciwwskazania:

- ostre stany zapalne stawu, okostnej lub mięsni, żył

- leczenie spoczynkowe.

 

II.                WYKONANIE GIMNASTYKI ODDECHOWEJ

Czynności, które przyczyniają się do kontrolowania oddychania, bądź eliminowania /zmniejszania czynników upośledzających oddychanie, można określić jako wspomaganie oddychania, czyli działania powodujące optymalizację fazy wdechu i wydechu.

 

Wspomaganie oddychania ma na celu:

  • Utrzymanie fizjologicznej wentylacji płuc,
  • Wzmocnienie siły wydechu,
  • Ewakuację wydzieliny z dróg oddechowych (efektywny kaszel).
  • Ułatwienie odksztuszania,
  • Zwiększenie ruchomości klatki piersiowej.

Metody wspomagające wentylację płuc – podział.

·         Ćwiczenia oddechowe

·         Wspomaganie odksztuszania wydzieliny:

- efektywny kaszel,

- ręcznie – oklepywanie i wstrząsanie klatki piersiowej.

·         Drenaż ułożeniowy.

 

ĆWICZENIA ODDECHOWE mogą mieć charakter:

  1. leczniczy.
  2. zapobiegawczy.
  3. rozluźniająco – uspakajający.

 

Celem ćwiczeń jest:

    • utrzymanie prawidłowej wentylacji płuc lub jej poprawienie
    • zwiększenie ruchomości klatki piersiowej i przepony, zwiększenie siły mięśni oddechowych
    • zwiększenie ruchomości klatki piersiowej
    • pobudzenie efektywnego kaszlu
    • zapobieganie powikłaniom

 

Przeciwwskazania:

  • ostra niewydolność oddechowa
  • niewydolność krążenia
  • krwotok płucny

 

Niebezpieczeństwa: hiperwentylacja.

 

Zasady ćwiczeń:

  1. przyjęcie przez pacjenta optymalnej pozycji.
  2. stosowanie dodatkowo pozycji drenażowych
  3. nauka ćwiczeń oddechowych przed ich wykonaniem
  4. nauka prawidłowego oddychania
  5. należy dążyć do maksymalnego wydłużenia czasu wydechu, aż do uczucia braku powietrza
  6. podczas ćwiczeń należy stosować różnego rodzaju urządzenia pomocnicze profesjonalne i nieprofesjonalne
  7. liczba powtórzeń nie powinna przekraczać 3- 4 w jednej serii
  8. nie należy zbyt intensywnie wykonywać ćwiczeń, gdyż może to prowadzić do hiperwentylacji
  9. ćwiczenia wykonywać przed śniadaniem, kolacją lub 2 godziny po niej 3 razy dziennie, a nawet 3 krotnie, co  1- 2 godziny przez 5 – 10 minut.
  10. jeśli są wskazania przed ćwiczeniami podać leki p/bólowe, rozszerzające oskrzela, rozrzedzające wydzielinę i odczekać 15 – 20 minut
  11. podanie szklanki gorącego mleka lub herbaty ułatwi upłynnienie wydzieliny
  12. każdorazowo przygotować salę (temp. 18 – 20 C, wilgotność 50 – 70 %)
  13. pacjent ubrany w luźny, bawełniany strój
  14. przed ćwiczeniami ocenić sprawność pacjenta
  15. nawiązać współpracę
  16. ćwiczenia rozpocząć od relaksacji

 

Rodzaje sprzętu stosowanego do ćwiczeń oddechowych:

  1. profesjonalny:
    • aparat Triflo
    • aparat Spiroflo, dwie butelki połączone do przedmuchiwania wody,
    • butelka z wodą i drenem
    • aparat z piłeczką styropianową Magic Ball
    • woreczek z piaskiem (3 – 4 kg)
  2. nieprofesjonalny:

·         waciki

·         nitki

·         piórko

·         gwizdek

·         świeca

·         pasy płócienne

 

ALGORYTM - ĆWICZENIE ODDYCHANIA TOREM  BRZUSZNYM

  1. Higieniczne mycie rąk
  2. Przygotowanie materiałów i sprzętu, otoczenia.
  3. Przygotowanie pacjenta.
  4. Ułożenie pacjenta w pozycji poziomej na plecach, kończynami dolnymi ugiętymi w stawie biodrowym i kolanowym
  5. Spleć kończyny górne pacjenta na karku lub nad głową.
  6. Wykonanie ćwiczeń zgodnie z instruktażem

·                    wykonanie swobodnego oddechu

·                    ułożenie na klatce piersiowej w okolicy mostka jego prawej dłoni

·                    ułożenie w okolicy przepony jego lewej dłoni

·                    polecenie wykonania wdechu nosem tak aby dłoń na brzuchu uniosła się

·                    polecenie wykonania wydechu ustami tak aby unosiła się dłoń w okolicy mostka

  1. Przećwiczyć 3 krotnie, odpocząć 2- 3 minuty
  2. Poproś pacjenta o powtórzenie ćwiczeń z pokonaniem ciężaru woreczka z piaskiem.
  3. Uporządkuj sprzęt.
  4. Zdezynfekuj i umyj ręce.
  5. Oceń postępy pacjenta i udokumentuj.

 

DRENAŻ UŁOŻENIOWY

(bierny) to specjalne ułożenie pacjenta stosowane w celu ułatwienia odpływu wydzieliny zalegającej głęboko w drobnych oskrzelikach i pęcherzykach płucnych.

Istotą zabiegu jest zastosowanie takiej pozycji, w której kierunek drenowanego oskrzela jest zbieżny z przebiegiem oskrzela głównego. Sprzyja to odpływowi wydzieliny pod wpływem siły ciężkości.

 

Przygotowanie pacjenta:

1.       Przygotowuje pacjenta psychicznie:

- Nawiązanie kontaktu i współpracy.

- Uzyskanie zgody pacjenta na wykonanie drenażu ułożeniowego

- Poinformowanie o celu i przebiegu zabiegu, przygoto­waniu.

- Udzielenie pacjentowi potrzebnych wyjaśnień, porad, instrukcji.

- Uzyskanie stanu odprężenia psychicznego.

2.  Przygotowanie pacjenta fizyczne:

- Wykonanie inhalacji ze środkiem farmakologicznym zgodnie ze zleceniem lekarza

- Przygotowanie warunków zewnętrznych:

-  zapewnienie warunków intymności,

-  wywietrzenie sali,

-  zapewnienie optymalnej temperatury (18-22°C), optymalnej wil­gotności 

      (50-70%).

- Rozluźnienie mięśni, poprawa ich ukrwienia przez ułożenie na plecach lub na brzuchu

 

ALGORYTM – DRENAŻ UŁOŻENIOWY

  1. Przyjmij zlecenie
  2. Zapoznaj się z diagnozą
  3. Umyj i zdezynfekuj ręce
  4. Przygotowanie psychiczne
  5. Przygotowanie fizyczne

·                    wykonanie inhalacji – aby rozrzedzić wydzielinę, rozszerzyć oskrzela

·                    zapewnienie intymności

·                    rozluźnienie mięśni

·                    przygotować potrzebny sprzęt:

łóżko pionizacyjne, poduszka -  podkłada się pod kolana, wałek – podkłada się pod biodra, klocki 20 – 30 cm – podstawia się pod nogi łóżka w pozycji Trendelenburga, ssak, cewniki. lignina, miska nerkowata, pojemnik z wodą

  1. warunki zewnętrzne (temperatura otoczenia, wilgotność)
  2. Wykonaj drenaż złożeniowy segmentu podstawowego bocznego płuca lewego

- zastosuj ułożenie na boku prawym

- pod głowę podłuż poduszkę

- połóż wałek między biodro i dolne żebro

- wyprostuj plecy pacjenta

- podłuż poduszkę pod lewą kończynę górną zgiętą w stawie łokciowym

- oprzyj lewą rękę na brzegu łóżka

- podłóż prawą pod głowę

- zegnij nogi w kolanach

- zastosuj pozycję Trendelenburga pod kątem 15 – 20°,

- pozostaw pacjenta w tej pozycji 10 – 30 minut

- obserwuj pacjenta pod kątem tolerancji pozycji i objawów ze strony układu oddechowego i krążenia

  1. Wykonaj oklepywanie lub wibracje klatki piersiowej
  2. Zachęć pacjenta do głębokich oddechów, odksztuszania  wydzieliny  odpluwania jej do lig­niny, przepłukania jamy ustnej.
  3. Uporządkuj stanowisko.
  4. Zdezynfekuj i umyj ręce.
  5. Udokumentuj zabieg
  6. Poinformuj lekarza i rehabilitanta o wykonaniu, zabiegu oraz jego  skuteczności.

 

Obowiązujące zasady:

·         Należy uzyskać dokładne dane o umiejscowieniu zmian chorobowych — spowoduje to

zastosowa­nie pozycji sprzyjającej odpływowi wydzieliny pod wpływem siły ciężkości.

·         Przed wykonaniem drenażu wykonuje się inhala­cję na zlecenie lekarza, co wpłynie na

rozrzedzenie wydzieliny oraz rozszerzenie oskrzeli.

·         W przypadku pacjenta z dusznością, dużą ilością wydzieliny, osłabionym odruchem

kaszlowym konieczna jest stała obecność pielęgniarki. Ist­nieje wtedy możliwość szybkiej interwencji.

·         Drenaż ułożeniowy:

-         stosuje się 2-3 razy dziennie,

-         wykonania kilku głębokich oddechów,

-         odkrztuszenia rozpoczyna od seansów 15-20-minutowych,

·         Stosując pozycję Trendelenburga:

-         rozpoczyna się drenaż ułożeniowy od seansów 10-minutowych,

-         maksymalny czas trwania zabiegu nie powinien być dłuższy niż 30 min.

·         Drenaż ułożeniowy należy planować przed posił­kiem lub snem.

 

W praktyce wykorzystujemy 6 podstawowych pozycji:

1. ułożenie na brzuchu, głowa skierowana w dół, tułów nachylony w stosunku do   podłoża o  45º - taka pozycja usuwa wydzielinę z dolnej części płuc

2. ułożenie na lewym boku z głową skierowaną w dół, tułów jest nachylony o 30º - taka pozycja usuwa wydzielinę ze środkowej części płuc

3. ułożenie na prawym boku z głową skierowaną w dół, tułów nachylony o 30º

4. ułożenie na plecach z głową skierowaną w dół, tułów jest nachylony o 30º - taka pozycja usuwa wydzielinę z dolnej części płuc

5. ułożenie na wznak – usuwanie wydzieliny z górnej części płuc

6. pozycja siedząca z lekkim pochyleniem do przodu – usuwanie wydzieliny z górnej części płuc.

 

 

Obowiązująca literatura:

  1. Ciechaniewicz W.: Pielęgniarstwo – ćwiczenia. Tom I, II. Wyd. PZWL.
  2. Kózka M., Płaszewska – Żywko L. (red.): Procedury pielęgniarskie. Wyd. PZWL.
  3. Ślusarska B., Zarzycka D., Zahradniczek K. (red) „Podstawy pielęgniarstwa” Tom II, Wydawnictwo Czelej.